Jaarlijks vindt De Middag van het Kinderboek plaats. Dit is een symposium en netwerkbijeenkomst voor het kinderboek, bedoeld voor schrijvers, illustratoren, studenten, uitgevers, boekverkopers, bibliotheekmedewerkers en alle anderen die zich betrokken voelen bij de kinderboekenwereld. Dit jaar draaide de middag om idealen en onze eigen Kirsten Konig sprak. En hoe! Wij (en veel klanten) wisten natuurlijk al hoe bevlogen en gepassioneerd Kirsten is als het gaat om het belang van lezen door kinderen en delen graag met iedereen wat dat precies inhoudt voor haar. Wat zijn we trots op Kirsten! En ook: wat zijn we trots op ons vak en dat we elke dag zulke mooie boeken mogen verkopen, prachtige gesprekken mogen voeren en mensen blij mogen maken. Kom naar onze winkel en ervaar de bevlogenheid van Kirsten, en onze andere medewerkers, in persoon.

Hieronder vind je de volledige tekst van Kirstens voordracht. Ook vind je links naar de boeken die Kirsten tijdens De Middag van het Kinderboek heeft besproken. Veel leesplezier!

‘Lees een ander!’

Bevlogen

Ik zou mezelf wel omschrijven als het type boekverkoper met een ideaal. Een bevlogen boekverkoper. Er was laatst nog een dame die ervoor geleerd had te denken en in een krant beweerde dat boekverkopers maar beter niet over boeken moesten praten. Eerlijk gezegd: ik doe niets liever. Zowel offline als online is praten over boeken een van de fijnste manieren om een liefde voor lezen bij of over te brengen.

Zinvol verschil

Over het belang van lezen hoef ik het niet te hebben. Onderzoeken en artikelen genoeg die onderstrepen dat je van lezen nu eenmaal ontwikkelder, empathischer en zelfs gezonder zou worden. Dat lezen, en daarmee het schrijven, illustreren, uitbrengen en ook verkopen van een boek een zinvolle bezigheid is, lijkt me obvious. Maar bij mij begon de passie misschien wel als een manier van leven.

Als kind groeide ik op in een klein dorpje bij Amersfoort. Waar we wekelijks een stapel van zo'n 15 boeken mochten lenen - die we als zussen gretig onderling uitwisselden als ze verslonden waren. Ik had de bibliotheek in vrij rap tempo echt uit.

Dat betekende dat ik op vrij jonge leeftijd mijn boekenhorizon verbreedde en aan de klassiekers, streekromans en boeken voor oudere kinderen en zelfs volwassenen begon. Maar ook boeken waarin je zelf het einde van een hoofdstuk moest kiezen, serie-shizzle als 'De Vijf' en 'Manage Picadero', en natuurlijk ook te moeilijke of soms heftige verhalen. Die ik niet altijd snapte, maar dat gaf niet - hoewel ik sommige daardoor tot op de dag van vandaag links heb laten liggen.

En dat allemaal op een leeftijd dat ik heel ontvankelijk was voor hoe het leven eruit kon zien. Het was het moment in mijn leven dat boeken een verschil gingen maken.

Ik wás gewoon Anne

Ik genoot intens van de werelden die voor mij opengingen. Boeken gingen me bijblijven. Zo las ik een prachtig boek over een jongen die bevriend raakt met de dochter van een gastarbeider. Heel veel indruk maakte 'De bloeiende mimosaboom', over het leven van de blinde en dove Helen Keller.

Mijn lievelingsboek werd al gauw 'De Geheime Tuin', over een knorrig, eenzaam meisje dat wees wordt en langzaam opbloeit. En ook 'Anne van het Groene Huis'...

Het waren boeken over onderwerpen die ik in mijn eigen leven, als oudste van een gezin van zes kinderen, waarvan drie geadopteerd, niet zou meemaken. Maar die ik volle bak beleefde, puur door te lezen.

Zo wás ik gewoon Anne! Ik had geen rode vlechten, maar kon net als zij niet stoppen met praten en oh! haar crush: Gilbert Blythe..? Ik zeg dit voor het eerst (en hiermee blijft het niet langer binnen de muren van de theaterzaal van de OBA...): hij, dat boekpersonage, was eigenlijk mijn eerste liefde, jarenlang ook...

'Plop'

Dat deed een boek met mij, dat kan een boek met je doen als kind. Verdwijnen uit het echte leven en er pas 'plop' weer in terugkomen als er een tafel gedekt of maaltijd gegeten moest worden, van die triviale dagelijkse dingen ook - maar dan snakte je terug naar Prince Edward Island, die geheime tuin achter die deur of die bloeiende mimosaboom.

Zwart-wit

Kinderen denken van nature niet zwart-wit. Ze zijn eigenlijk heel ruimdenkend en ontvankelijk, ze slurpen alles op. En denken pas in onderscheid - in wat past, mag of hoort - wanneer wij, de volwassenen in hun leven, ze dat voorleven of voorlezen. Of laten lezen.

Het is simpel, door middel van een boek kun je eenvoudigweg iets beleven!

Hoe het is om vluchteling te zijn, zoals in het spannende 'Niemandsjongen', hoe het voelt om buitengesloten te worden om je kleur of uiterlijk, zoals in 'De Reis van Syntax Bosselman'. Of je niet thuis te voelen in je lijf, zoals in 'Een lied dat alleen ik kan horen', te ontdekken dat je homoseksueel bent, in het wondermooie 'Aristoteles & Dante'. Of hoe het is wanneer iemand in je omgeving transgender, bi of depressief is, hoe het voelt een broertje te hebben dat overlijdt, zoals in 'Slapen Vissen?'.

Het verhaal van een ander kan zorgen voor begrip, voor empathie en voor het géven om de ander - gewoon zoals die is. En dat kan deze wereld goed gebruiken.

Precies dit!

En precies dit! is de kant van het belang van diversiteit die precies de ándere zijde vormt van de zo belangrijke herkenning waar het zo vaak over gaat.

De herkenning die Astrid Sy afgelopen jaar zo mooi benoemde tijdens de Elspeet Conferentie: dat ze zich lange tijd prima kon vereenzelvigen met stoere heldinnen als Pippi en Ronja - maar dat het uiteindelijk ook van belang bleek dat ze een boek las waarin iemand die er uitzag zoals zijzelf een rol speelde. Ook al had ze helemaal niet gedacht, dat dat uit zou maken.

Het was de reden dat ze het boek 'De brieven van Mia' schreef over een vluchtelingmeisje dat bevriend raakt met een oude joodse man: zijn verhaal en dat van haar hebben raakvlakken.

Het is ook de reden dat een boek als 'Tori' van Brian Elstak is uitgegeven: al was de allereerste beginreden van publicatie maar dat vooral zijn eigen kinderen zich eens zouden herkennen in de hoofdpersonen van een verhaal, vanuit hun eigen cultuur. Er is namelijk een publiek dat dit weer herkent en Brians boek om die reden wil lezen en aanschaffen. En terecht.

Nooit genoeg!

We zouden, in mijn persoonlijke mening als boekverkoper, met z'n allen in het vak (uitgevers, schrijvers, illustratoren, promotors, vertegenwoordigers, boekverkopers) nóóit een discussie moeten voeren of er wel voldoende wordt gedaan aan de roep om diversiteit.

We zouden, in mijn ideale kinderboekenwereld, altijd moeten omarmen dat er over welk diversiteits-onderwerp dan ook, nooit genoeg kinderboeken kunnen zijn. Nooit genoeg.

Want de boeken die voor een wellicht kleine doelgroep herkenning zijn, een spiegel om zichzelf te zien als hoofdpersoon van een verhaal, is voor exact de andere, meestal grotere helft lezers, een

raam op de wereld waarin ze leven. Een eyeopener, een manier om iets te beleven, een prachtige mogelijkheid om iets mee te maken wat in zijn of haar echte leven (nog) niet plaatsvindt en misschien wel of hopelijk zelfs nooit zál plaatsvinden. Maar wel in dat van andere kinderen, en later volwassenen, om hem of om haar heen.

Iemand anders

Ik denk, met ieder onderwerp dat over diversiteit zou kunnen gaan, áltijd vanuit kinderboeken. Hoe fijn het is dat daar diversiteit in te vinden is, die ervoor zorgt dat kinderen een raam op de wereld om hen heen wordt geboden. Om te kunnen lezen, beleven en invoelen hoe iets voor iemand anders moet zijn.

Dus adviseer, koop of lees dat boek van Brian Elstak juist aan het blonde jongetje uit een volkswijk. Dat kleurige prentenboek 'Prinses Arabella in het Museum' van Mylo Freeman aan die kleuterklas bij het thema kunst. Dat boek over de boer en de dierenarts van Pim Lammers aan een gezin met een vader en een moeder. Dat prentenboek van Mark Janssen over een jongen die een eenhoorn wil aan een meisje dat daar gek op is en de 'Bedtijdverhalen voor Rebelse Meisjes' aan een moeder met zoons.

Blikken van anderen

Een prachtig voorbeeld is het welbekende 'Wonder', waarin de hoofdpersoon weliswaar een gezichtsaandoening heeft, maar vooral ook heel grappig is. Je krijgt er als lezer vanzelf moeite mee dat August steeds moet dealen met de onophoudelijke vragen en blikken van mensen om hem heen.

Maar ik denk ook aan 'Prutje', waarin personage Vijf gewoon maar één hand heeft - en een stompje. Zoals Pieter Koolwijk zelf aangaf: het is altijd de wereld om zo'n kind heen die zich over dat 'anders-zijn' verwondert, niet het kind zelf. Het kind vindt zichzelf heel normaal en ziet pas het anders-zijn door de blikken en de vragen van anderen.

Dus er zou ófwel een wereld moeten bestaan waarin niemand maar één hand heeft of een ander gezicht of minder goed mee kan komen - en je dus niet meer opvalt. Maar dat gaat 'm, gelukkig denk ik dan, niet worden natuurlijk.

Ofwel een wereld waarin het normaal is dat iedereen wel iets heeft. Waarin het gewoon kan zijn dat je een arm mist, langer dan de rest bent, te snel denkt of een beetje stinkt.

Zodat het niet meer opvalt dat je zou afwijken van, ja van wat eigenlijk..? Wat is de norm?

Anders als het nieuwe normaal

In de hoofden van kinderen, van de kinderen die we nu opvoeden en laten lezen, kunnen we zorgen dat 'anders' gewoon het nieuwe normaal is. Wat er allemaal mogelijk is in deze wereld, welke keuzes je kunt maken, later als volwassene. Welke mensen er allemaal om je heen leven en bewegen en hoe dat voor hen voelt - om gezien te worden door de ogen van een ander.

Méér...

Dus méér van zulke kinderboeken graag. Veel meer. Altijd meer. Voor inleving en empathie en begrip bij nieuwe generaties. Want de gedachten die je als kind aanleert, trek je als volwassene niet gauw in twijfel. Waardoor het moeilijk is om bepaalde patronen in gedachtengoed, of meningen, op latere leeftijd te doorbreken of verruimen. Maar voor een kind is het nog niet te laat.

Ideële gedachte

Ik besef me dat dit een uiterst ideële gedachte is. Dat er ook gewoon boeken verkocht en geld verdiend moet worden. Uiteraard. Maar voor mij, als kinderboekverkoper in Amsterdam zal de achterliggende gedachte van het aanraden van een boek altijd drie dingen omvatten:

Leesplezier

· Laten zien hoe hardop je kunt lachen om verhalen, hoe leuk het is iets te beleven, de lol die een verhaal je kan geven, genieten van mooie woorden.

Uitbreiding van de verbeelding

· Door het zelf verzinnen van de plaatjes in je hoofd, voor een verfijndere communicatie tussen beide hersenhelften.

Een verruiming van de wereld van het kind

· Ofwel in de vorm van herkenning, een boek als spiegel, ofwel als inleving - het boek als raam op de grote, nog volledig te ontdekken buitenwereld.

Boek voor boek

En dan, als dat lukt, om kinderen van nu aan het lezen te krijgen en houden, is er straks hopelijk een wereld, niet eens zo heel ver weg graag, waarin het voor een hele generatie niet meer dan normaal is dat sommige mensen nu eenmaal stukken bleker zijn dan anderen, zoals ik, of twee moeders hebben, geadopteerd zijn, een stuk krulleriger zijn of een hand missen. Niet kunnen praten zonder stotteren, zorgelijk van aanleg zijn, hun broertje zijn verloren, mank lopen, súperdruk zijn - of gewoon een jurk aan willen terwijl ze een jongen zijn.

Dat is mijn ideaal.

Dat we daar met z'n allen in dit prachtige vak voor kunnen zorgen. Boek voor boek.

Als steentjes die we in het water gooien en die langzaam maar zeker steeds grotere rimpels teweegbrengen.

15 resultaten
Tori

Tori

Door: Brian Elstak
€ 23,99
Prinses Arabella in het museum

Prinses Arabella in het museum

Door: Mylo Freeman
€ 16,95
Bedtijdverhalen voor rebelse meisjesDe Kinderboekwinkel Tip

Bedtijdverhalen voor rebelse meisjes

Door: Elena Favilli
€ 20,95
De boer en de dierenarts

De boer en de dierenarts

Door: Pim Lammers
€ 13,95
PrutjeDe Kinderboekwinkel Tip

Prutje

Door: Pieter Koolwijk
€ 14,95
De reis van Syntax BosselmanDe Kinderboekwinkel Tip

De reis van Syntax Bosselman

Door: Arend van Dam
€ 16,99
Niemandsjongen

Niemandsjongen

Door: Katherine Marsh
€ 18,99
Een lied dat alleen ik kan horenDe Kinderboekwinkel Tip

Een lied dat alleen ik kan horen

Door: Barry Jonsberg
€ 14,95
De geheime tuinDe Kinderboekwinkel Tip

De geheime tuin

Door: Frances Hogdson Burnett
€ 17,99
Anne van het groene huis

Anne van het groene huis

Door: L.M. Montgomery
€ 16,95
De brieven van MiaDe Kinderboekwinkel Tip

De brieven van Mia

Door: Astrid Sy
€ 15,95
WonderDe Kinderboekwinkel Tip

Wonder

Door: R.J. Palacio
€ 13,50
Eén eenhoorn, alsjeblieft

Eén eenhoorn, alsjeblieft

Door: Mark Janssen
€ 14,99
Slapen vissen?De Kinderboekwinkel Tip

Slapen vissen?

Door: Jens Raschke
€ 14,95
1

Jongens- of meisjesboek

Taal

Nederlands (verwijder)

Leeftijd

Categorie

School
Pesten (1)
Vriendschap